Căn cứ pháp lý:

- Luật BHXH số 58/2014/QH13 ngày 20/11/2014

- Nghị định số 134/2015/NĐ-CP ngày 29/12/2015 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật BHXH về BHXH tự nguyện.

- Thông tư số 01/2016/TT-BLĐTBXH ngày 18/2/2016 của Bộ Lao động Thương binh và xã hội quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHXH về BHXH tự nguyện.

1. Chế độ hưu trí hàng tháng

1.1 Điều kiện

- Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi và có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên.

- Trường hợp người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện mà trước đó đã có tổng thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đủ 20 năm trở lên, trong đó có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên thì được hưởng lương hưu theo quy định.

- Trường hợp người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện mà trước đó đã có tổng thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đủ 20 năm trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, được hưởng lương hưu với mức thấp hơn.

- Người lao động đã đóng bảo hiểm xã hội đủ 20 năm trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với mức lương hưu của người đủ điều kiện khi: Nam đủ 50 tuổi trở lên, nữ đủ 45 tuổi trở lên hoặc có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thì không kể tuổi đời.

* Lưu ý: Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi nhưng thời gian đóng bảo hiểm xã hội còn thiếu không quá 10 năm so với thời gian quy định, kể cả những người đã có từ đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trở lên mà chưa nhận bảo hiểm xã hội một lần có nhu cầu tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thì được đóng tiếp cho đến khi đủ 20 năm.

1.2 Mức hưởng

- Mức lương hưu hàng tháng = Tỷ lệ hưởng lương hưu x Lương bình quân đóng BHXH.

- Mức lương hưu hằng tháng được tính bằng tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng nhân với mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH.

-  Tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính như sau:

+) Người nghỉ hưu từ ngày 01/01/2016 đến trước ngày 01/01/2018, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%;

+) Nữ nghỉ hưu từ ngày 01/01/2018 trở đi, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH thì tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%;

+) Nam nghỉ hưu từ ngày 01/01/2018 trở đi, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với số năm đóng BHXH theo bảng dưới đây:

Năm nghỉ hưu

Số năm đóng BHXH tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 45%

Số năm đóng BHXH tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 75%

2018

16 năm

31 năm

2019

17 năm

32 năm

2020

18 năm

33 năm

2021

19 năm

34 năm

Từ 2022 trở đi

20 năm

35 năm

Sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.

1.3 Thời điểm hưởng lương hưu

- Ngày 01 tháng liền kề sau tháng sinh khi nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi.

- Trường hợp chỉ có năm sinh thì thời điểm hưởng lương hưu là ngày 01 tháng 01 của năm liền kề sau năm người tham gia BHXH đủ điều kiện.

- Trường hợp người tham gia đủ điều kiện về tuổi đời và đủ 20 năm đóng BHXH để hưởng lương hưu mà vẫn tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện thì thời điểm hưởng lương hưu là ngày 01 tháng liền kề sau tháng dừng đóng BHXH tự nguyện và có yêu cầu hưởng lương hưu.

- Thời điểm hưởng lương hưu đối với người tham gia BHXH tự nguyện đóng một lần cho những năm còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu thì thời điểm hưởng lương hưu được tính từ ngày 01 tháng liền kề sau tháng đóng đủ số tiền cho những năm còn thiếu.

1.4 Điều chỉnh lương hưu:

Lương hưu được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế phù hợp với ngân sách nhà nước và quỹ BHXH từng thời kỳ theo công bố của Nhà nước.

1.5 Cấp thẻ BHYT

Người hưởng lương hưu được cấp thẻ BHYT (được hưởng bảo hiểm y tế do Quỹ bảo hiểm xã hội  bảo đảm).

2. Trợ cấp 1 lần khi nghỉ hưu:

Người lao động có thời gian đóng bảo hiểm xã hội cao hơn số năm tương ứng với tỷ lệ hưởng lương hưu 75% thì khi nghỉ hưu, ngoài lương hưu còn được hưởng trợ cấp một lần. Mỗi năm được hưởng 0,5 tháng mức thu nhập bình quân đóng BHXH. Mức trợ cấp tính theo số năm đóng BHXH còn lại sau khi trừ đi số năm đã tính đủ tỷ lệ hưởng lương hưu tối đa 75%, cụ thể như sau:

Năm nghỉ hưu

Số năm đóng BHXH còn lại được
tính hưởng trợ cấp 1 lần khi nghỉ hưu

Nam

Nữ

2017

Từ năm thứ 31 trở đi

Từ năm thứ 26 trở đi

2018

Từ năm thứ 32 trở đi

Từ năm thứ 31 trở đi

2019

Từ năm thứ 33 trở đi

2020

Từ năm thứ 34 trở đi

2021

Từ năm thứ 35 trở đi

Từ 2022 trở đi

Từ năm thứ 36 trở đi

 

4. Trợ cấp bảo hiểm xã hội 1 lần:

4.1 Điều kiện hưởng:

- Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi nhưng chưa đủ 20 năm đóng BHXH mà không tiếp tục tham gia BHXH.

- Ra nước ngoài để định cư.

- Người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS,... và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế (Thông tư số 14/2016/TT-BYTTT ngày 12/5/2016 của Bộ Y tế hướng dẫn chi tiết thi hành một số Điều của Luật bảo hiểm xã hội thuộc lĩnh vực y tế).

- Sau một năm không tiếp tục đóng BHXH mà chưa đủ 20 năm đóng BHXH và có nhu cầu nhận trợ cấp một lần.

4.2 Mức hưởng:

Mức hưởng trợ cấp BHXH 1 lần tính theo số năm đã đóng BHXH, mỗi năm được tính như sau:

- 1,5 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng trước năm 2014.

- 02 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi.

5. Một số lưu ý: 

- Khi tính mức lương hưu hằng tháng, trợ cấp một lần khi nghỉ hưu hoặc bảo hiểm xã hội một lần, nếu thời gian đóng bảo hiểm xã hội có tháng lẻ thì được tính như sau: Có tháng lẻ dưới 3 tháng thì không tính; từ đủ 3 tháng đến đủ 6 tháng được tính là nửa năm; từ trên 6 tháng đến đủ 12 tháng tính tròn là một năm. 

- Trường hợp người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện có thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ một năm thì mức hưởng bảo hiểm xã hội bằng số tiền đã đóng; mức tối đa bằng 02 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng BHXH.

- Mức hưởng BHXH một lần của đối tượng được Nhà nước hỗ trợ không bao gồm số tiền Nhà nước hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện, trừ trường hợp là người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.

- Người lao động dừng đóng BHXH tự nguyện mà chưa đủ điều kiện để hưởng lương hưu theo quy định mà không nhận BHXH một lần thì được bảo lưu thời gian đóng BHXH./.